โรคโลน เป็นโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ชนิดหนึ่งที่เกิดจาก ตัวโลน ซึ่งเป็นแมลงขนาดเล็กที่อาศัยอยู่บนขนบริเวณอวัยวะเพศ และดูดเลือดจากผิวหนัง มันสามารถทำให้เกิดอาการคันรุนแรง และสร้างความรำคาญให้กับผู้ติดเชื้อ แม้ว่าโรคนี้จะไม่เป็นอันตรายร้ายแรงต่อสุขภาพโดยรวม แต่หากไม่ได้รับการรักษาอย่างเหมาะสม อาจทำให้เกิดภาวะแทรกซ้อน และการติดเชื้อทางผิวหนังได้
โรคโลน คืออะไร?
โรคโลน (Pubic Lice หรือ Pthiriasis) ที่เกิดจาก ตัวโลน (Pthirus pubis) เป็นแมลงขนาดเล็กที่มีลักษณะคล้ายปู และมีขนาดประมาณ 1-2 มิลลิเมตร มันอาศัยอยู่บนเส้นขนของมนุษย์โดยเฉพาะบริเวณอวัยวะเพศ ขาหนีบ และในบางกรณีอาจพบที่ขนรักแร้ คิ้ว ขนตา หรือหนวดเครา
ตัวโลนดูดเลือดจากผิวหนังเป็นอาหาร และทิ้งสารคัดหลั่งไว้ ทำให้เกิดอาการคัน และระคายเคือง ผู้ที่ติดเชื้อมักรู้สึกคันอย่างรุนแรงในบริเวณที่มีโลนอาศัยอยู่
สาเหตุของโรคโลน
โรคโลนติดต่อจากคนหนึ่งไปสู่อีกคนหนึ่งผ่านวิธีต่างๆ ได้แก่
- การมีเพศสัมพันธ์โดยตรง เป็นวิธีการติดต่อที่พบบ่อยที่สุด โดยตัวโลนสามารถเคลื่อนจากคนหนึ่งไปยังอีกคนหนึ่งได้ง่ายผ่านการสัมผัสโดยตรงระหว่างอวัยวะเพศ
- การใช้ของใช้ส่วนตัวร่วมกัน ตัวโลนอาจแพร่กระจายผ่านการใช้ ผ้าเช็ดตัว เสื้อผ้า หรือเครื่องนอน ที่มีไข่หรือโลนตัวเต็มวัยปะปนอยู่
- การสัมผัสร่างกายอย่างใกล้ชิด โรคโลนสามารถติดต่อผ่านการนอนร่วมเตียงเดียวกัน แม้ว่าจะไม่มีเพศสัมพันธ์ก็ตาม
อาการของโรคโลน
อาการของโรคโลนอาจไม่แสดงทันทีหลังการติดเชื้อ แต่โดยทั่วไปจะเริ่มมีอาการภายใน 1-3 สัปดาห์หลังจากที่ตัวโลนเข้ามาอาศัยในร่างกาย โดยอาการที่พบบ่อย ได้แก่:
- อาการคันรุนแรง อาการคันเกิดจากน้ำลายของตัวโลนที่เข้าไปในผิวหนังขณะดูดเลือด อาการคันมักรุนแรงขึ้นตอนกลางคืน
- มีรอยแดงหรือแผลที่ผิวหนัง อาจพบรอยจุดแดงเล็กๆ หรือแผลจากการเกา
- พบไข่ของตัวโลนติดอยู่บนเส้นขน ไข่มีขนาดเล็ก และติดแน่นกับเส้นขน
- พบตัวโลน สามารถมองเห็นตัวโลนขนาดเล็กได้ที่เส้นขนของอวัยวะเพศหรือขนในบริเวณอื่น
การวินิจฉัยโรคโลน
การวินิจฉัยโรคโลนสามารถทำได้โดย การตรวจร่างกาย โดยแพทย์จะใช้แว่นขยายเพื่อตรวจหาตัวโลนหรือไข่ของมันที่ติดอยู่กับเส้นขน หากพบตัวโลนหรือไข่ในบริเวณอวัยวะเพศหรือขนในส่วนอื่นของร่างกาย จะได้รับการวินิจฉัยว่าเป็นโรคโลน
ในบางกรณี แพทย์อาจต้องตรวจหาการติดเชื้อทางเพศสัมพันธ์อื่นๆ ที่อาจเกิดร่วมกัน เช่น หนองในเทียม ซิฟิลิส หรือหูดที่อวัยวะเพศ
การรักษาโรคโลน
โรคโลนสามารถรักษาได้ด้วย ยาฆ่าแมลงเฉพาะสำหรับร่างกาย โดยแพทย์อาจแนะนำผลิตภัณฑ์ต่างๆ เช่น
- ยารักษาภายนอก ยาสระผมหรือโลชั่นฆ่าโลน เช่น Permethrin 1% หรือ Pyrethrin ทาทิ้งไว้ 10-20 นาทีแล้วล้างออก หรือ Lindane Shampoo (1%) ควรใช้เฉพาะในกรณีที่รักษาด้วยวิธีอื่นไม่ได้ผล เนื่องจากอาจมีผลข้างเคียงต่อระบบประสาท
- การใช้หวีโลน ใช้หวีซี่ถี่เพื่อหวีเส้นขน และกำจัดไข่ของโลนออก
- การทำความสะอาดสิ่งของส่วนตัว ควรซักเสื้อผ้า ผ้าปูที่นอน และผ้าเช็ดตัวด้วยน้ำร้อน และปั่นให้แห้งด้วยความร้อนสูงเพื่อฆ่าตัวโลน และไข่ของมัน
- หลีกเลี่ยงการมีเพศสัมพันธ์ระหว่างการรักษา ควรงดการมีเพศสัมพันธ์จนกว่าจะรักษาหายขาด และแจ้งให้คู่นอนเข้ารับการตรวจ และรักษาด้วย
แนวทางป้องกันโรคโลน
- หลีกเลี่ยงการสัมผัสใกล้ชิดกับผู้ที่ติดเชื้อ หากทราบว่าคู่นอนมีอาการของโรคโลน ควรหลีกเลี่ยงการมีเพศสัมพันธ์
- ไม่ใช้ของใช้ส่วนตัวร่วมกัน เช่น ผ้าเช็ดตัว เสื้อผ้า หรือเครื่องนอน
- ใช้ถุงยางอนามัย แม้ว่าถุงยางอนามัยจะไม่สามารถป้องกันตัวโลนได้โดยตรง แต่สามารถช่วยลดความเสี่ยงของโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์อื่นๆ
- รักษาความสะอาดของร่างกาย อาบน้ำเป็นประจำและตรวจดูว่ามีตัวโลนหรือไข่อยู่บริเวณขนหรือไม่
โรคโลนกับสุขภาพทางเพศ
โรคโลนเป็นปัญหาด้านสุขภาพทางเพศที่สามารถส่งผลกระทบต่อความมั่นใจ และคุณภาพชีวิตของผู้ติดเชื้อ การติดเชื้อโรคโลนไม่ใช่เรื่องที่ควรรู้สึกอับอาย แต่ควรรีบเข้ารับการรักษาเพื่อป้องกันการแพร่เชื้อไปยังผู้อื่น
หากคุณมีอาการคันผิดปกติที่อวัยวะเพศหรือบริเวณขนของร่างกาย ควรรีบไปพบแพทย์เพื่อรับการวินิจฉัย และรักษาโดยเร็ว การได้รับการรักษาอย่างทันท่วงทีจะช่วยลดความรำคาญ และป้องกันการแพร่กระจายของโรคได้
อ่านบทความอื่น ๆ เพิ่มเติม
โรคโลนเป็นโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ที่สามารถเกิดขึ้นได้กับทุกเพศทุกวัย แม้ว่าจะไม่เป็นอันตรายร้ายแรงแต่สามารถทำให้เกิดอาการคัน และระคายเคืองอย่างมาก การป้องกันที่ดีที่สุดคือการรักษาสุขอนามัย หลีกเลี่ยงพฤติกรรมเสี่ยง และหมั่นตรวจสุขภาพทางเพศเป็นประจำ หากพบว่ามีอาการของโรคโลน ควรรีบเข้ารับการรักษา และหลีกเลี่ยงการมีเพศสัมพันธ์จนกว่าจะหายขาด เพื่อป้องกันการแพร่เชื้อไปยังคู่นอน และคนรอบข้าง
เอกสารอ้างอิง
- Centers for Disease Control and Prevention (CDC). Pubic Lice.
Comprehensive information on pubic lice transmission, symptoms, and prevention. [ออนไลน์] เข้าถึงได้จาก https://www.cdc.gov/parasites/lice/pubic/index.html - American Academy of Dermatology (AAD). Pubic Lice: Overview.
Detailed description of pubic lice including causes, clinical features, and treatment options. [ออนไลน์] เข้าถึงได้จาก https://www.aad.org/public/diseases/a-z/pubic-lice - Planned Parenthood. Pubic Lice.
Provides patient-friendly information on pubic lice, including transmission, symptoms, and treatment advice. [ออนไลน์] เข้าถึงได้จาก https://www.plannedparenthood.org/learn/stds-hiv-safer-sex/pubic-lice - Emedthai. โรคโลนกับสุขภาพทางเพศ: สาเหตุ อาการ และการดูแลรักษา.
บทความให้ความรู้เกี่ยวกับโรคโลน สาเหตุ อาการ และแนวทางดูแลรักษาเพื่อสุขภาพทางเพศ. [ออนไลน์] เข้าถึงได้จาก https://www.emedthai.com/pubic-lice - Sanook Health. โรคโลน: ข้อมูลพื้นฐานและแนวทางการรักษา.
แหล่งข้อมูลที่ให้ความรู้เกี่ยวกับโรคโลนและวิธีการรักษา ตลอดจนแนวทางป้องกันการแพร่กระจาย. [ออนไลน์] เข้าถึงได้จาก https://health.sanook.com/
